Nadat en voordat

Nadat en voordat verbinden twee gebeurtenissen. Je laat ermee zien wat eerst gebeurt en wat daarna.

Na nadat komt de gebeurtenis die eerst gebeurt. Na voordat komt de gebeurtenis die later gebeurt.

Nederlands · Engels

• Ik poets mijn tanden voordat ik naar bed ga. · I brush my teeth before I go to bed.
• De prins zocht Assepoester overal nadat ze het feest had verlaten. · The prince looked for Cinderella everywhere after she had left the party.

Nadat en voordat zijn onderschikkende voegwoorden, net als omdat, toen en als. Ze beginnen een bijzin, en in een bijzin staan de verba aan het eind.

Nederlands · Engels

• Nadat de wolf de geitjes had opgegeten, viel hij in slaap. · After the wolf had eaten the little goats, he fell asleep.
• Assepoester moest thuis zijn voordat de klok twaalf uur sloeg. · Cinderella had to be home before the clock struck twelve.

Kijk naar de hoofdzin na de komma: viel hij, niet hij viel. In deel 4 lees je waarom.

In de bijzin met nadat staat de gebeurtenis die al klaar is als de andere gebeurt. Daarom gebruik je meestal een voltooide tijd:

• Plusquamperfectum (had/was + participium) in een verhaal over het verleden: Nadat Roodkapje bloemen had geplukt, liep ze naar het huis van oma. · After Little Red Riding Hood had picked flowers, she walked to grandma's house.
• Perfectum (heeft/is + participium) voor nu, voor gewoontes en voor de toekomst: Nadat ik heb ontbeten, fiets ik naar mijn werk. · After I've had breakfast, I cycle to work.

Bij voordat gebruik je meestal dezelfde tijd als in de hoofdzin: het imperfectum in een verhaal, het presens voor nu en later.

• Hans en Grietje renden weg voordat de heks terugkwam. · Hansel and Gretel ran away before the witch came back.
• Bel me even voordat je komt. · Give me a call before you come.

De bijzin kan ook vooraan staan. Dan staat hij op plaats 1 van de zin, en begint de hoofdzin met het vervoegde verbum (inversie): verbum, komma, verbum.

Nederlands · Engels

• Hij sloot de deur voordat hij vertrok. → Voordat hij vertrok, sloot hij de deur. · Before he left, he closed the door.
• Nadat Sneeuwwitje een hap van de appel had genomen, viel ze in een diepe slaap. · After Snow White had taken a bite of the apple, she fell into a deep sleep.

Na en voor zijn preposities. Daarna komt een substantief (of het + infinitief), geen hele zin. Heb je een subject en een verbum? Dan heb je nadat of voordat nodig.

Met een bijzin · Met een substantief

• voordat ik ga slapen · voor het slapengaan
• nadat we hadden gegeten · na het eten
• voordat de wedstrijd begint · voor de wedstrijd

In de spreektaal hoor je ook voor als korte vorm van voordat: Voor ik ga slapen, lees ik nog even. Dat is goed. Maar met na kan dat nooit: een bijzin met de betekenis after … begint altijd met nadat.

En met te + infinitief? In Nederland zeg je niet voor te vertrekken. Gebruik een bijzin: voordat ik vertrek. In formele teksten zie je soms alvorens te vertrekken.

Fout · Goed · Waarom

• ✗ Na ik had gegeten, ging ik slapen. · ✓ Nadat ik had gegeten, ging ik slapen. · Na kan geen bijzin beginnen.
• ✗ Nadat de wolf had opgegeten de geitjes, … · ✓ Nadat de wolf de geitjes had opgegeten, … · Bijzin: de verba aan het eind.
• ✗ Voordat hij vertrok, hij sloot de deur. · ✓ Voordat hij vertrok, sloot hij de deur. · Bijzin vooraan → inversie.
• ✗ Voordat het slapengaan lees ik nog even. · ✓ Voor het slapengaan lees ik nog even. · Een substantief krijgt voor, niet voordat.

• nadat = after: de eerste gebeurtenis. voordat = before: de latere gebeurtenis.
• Allebei beginnen ze een bijzin: de verba staan aan het eind.
• Bijzin vooraan → inversie in de hoofdzin: Voordat hij vertrok, sloot hij de deur.
• Nadat + plusquamperfectum (in een verhaal) of perfectum (nu of later).
• Na/voor + substantief; nadat/voordat + bijzin. Nooit na + bijzin.